Een eerste digitale piano: waar u op let en welke modellen in aanmerking komen

Welke digitale piano past bij een beginner? Vier situaties, van de vaste plek in de kamer tot de herintreder, met per situatie een korte lijst modellen.

Het klavier gaat voor de klank

Bij een eerste piano kijkt bijna iedereen naar de klank, omdat die in een korte demo het meest opvalt. Toch is het klavier wat u elke dag voelt. Een digitale piano met 88 gewogen toetsen en hamermechaniek laat de toets terugveren zoals bij een akoestische piano: de lage toetsen zijn iets zwaarder dan de hoge, en u moet echt druk zetten om een luide noot te krijgen. Op een licht klavier gaat dat vanzelf, en precies daarom leert u er een aanslag aan die later niet past.

Fabrikanten geven hun mechanieken eigen namen. Yamaha spreekt van GHS, GHC en GH3, Kawai van RHC en RHIII, Roland van PHA-4 en PHA-50, Korg van RH3. Die afkortingen zeggen weinig zonder vergelijking, maar ze helpen wel om twee modellen van hetzelfde merk naast elkaar te leggen. Het belangrijkste onderscheid is eenvoudiger: gewogen met hamermechaniek, alleen gewogen, of alleen aanslaggevoelig. Voor wie piano wil leren, is alleen de eerste groep een serieuze kandidaat.

Drie pedalen of één

Een akoestische piano heeft drie pedalen. In de eerste jaren gebruikt een leerling vooral het rechter, het sustainpedaal. Een compacte digitale piano wordt meestal geleverd met één los pedaal dat op de vloer ligt en soms wegschuift. Dat is te verhelpen met een antislipmat of een zwaarder pedaal.

Een meubelmodel heeft de drie pedalen vast in een pedaalbak. Ze schuiven niet, ze staan op de juiste afstand van het klavier en het rechter pedaal kan vaak ook half ingedrukt worden, wat later in klassiek repertoire telt. Bij een compacte piano kunt u die ervaring vaak later toevoegen met een losse pedaalunit en een bijpassend onderstel. Kijkt u daar bij de keuze al naar, dan hoeft u later niet het hele instrument te vervangen.

Luidsprekers, koptelefoon en de buren

De luidsprekers van een meubelmodel zitten in de kast en stralen naar onder en naar achter. Dat geeft een voller geluid dan de kleine luidsprekers van een compact model, vooral in de lage tonen. In een gewone woonkamer is het vermogen van bijna elk model ruim voldoende; het verschil hoort u eerder bij zacht spelen dan bij hard spelen.

Minstens zo belangrijk is de koptelefoonuitgang. Een eerste piano wordt veel 's avonds bespeeld, en dan wilt u de stekker zonder zoeken kunnen insteken. Twee koptelefoonuitgangen zijn handig als een docent of ouder wil meeluisteren. Let ook op het formaat: een grote stereojack van 6,3 mm of een kleine van 3,5 mm. Met een verloopstekker werkt het allebei, maar een uitgang aan de voorkant is in het dagelijks gebruik prettiger dan een uitgang aan de achterkant. De keuzehulp over stil oefenen met koptelefoon gaat daar verder op in.

Wat een eerste piano niet hoeft te kunnen

Veel instapmodellen hebben een lange lijst functies: honderden klanken, begeleidingsritmes, opnamefuncties, apps. Daar is niets mis mee, en voor een kind kan het een reden zijn om langer te blijven spelen. Maar geen van die functies maakt het leren makkelijker. Een docent zal vooral naar drie dingen vragen: speelt u op 88 gewogen toetsen, heeft u een sustainpedaal, en staat het klavier op de juiste hoogte. Het vierde punt is een kruk die u in hoogte kunt verstellen; zonder die kruk zit een kind te laag en een volwassene vaak te hoog.

Wat wel helpt, is een aansluiting op de computer of tablet. De meeste modellen hebben een USB-poort of Bluetooth voor MIDI, zodat u lesapps kunt gebruiken die laten zien welke toets u indrukt. Of u dat nodig heeft, hangt af van hoe u leert. Met een docent is het een aanvulling, zonder docent kan het de structuur geven die anders ontbreekt.

Hoe u de korte lijsten hieronder leest

Per situatie staan twee tot vier modellen. Ze zijn niet gerangschikt van goedkoop naar duur, maar gekozen omdat ze bij die situatie passen: een vaste plek, een plek die vrij moet blijven, een kind in de eerste lesjaren, en iemand die de piano na jaren weer oppakt. Elke fiche vermeldt de belangrijkste gegevens, de beoordeling door kopers en een richtprijs met datum. Twijfelt u tussen twee situaties, lees dan beide: de keuze tussen een meubelmodel en een compacte piano heeft een eigen keuzehulp.

Geschreven door Marijke Hylkema. Leestijd ongeveer 3 minuten.